สาขาวิชาการละคอน คณะศิลปกรรมศาสตร์
มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
ประวัติความเป็นมาสาขาวิชาการละคอน คณะศิลปกรรมศาสตร์
มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ เป็นสถาบันอุดมศึกษาที่มีชื่อเสียงด้านการจัดการเรียนการสอนเกี่ยวกับการ ละคอนมายาวนานกว่า 40 ปี นับเป็นสถาบันที่ได้วางรากฐานในการของการบ่มเพาะความรู้ด้านการละคอนที่เก่าแก่ที่สุดแห่งหนึ่งของประเทศไทย โดยในระยะแรกนั้น ศาตราจารย์ ดร.มัทนี รัตนิน เป็นผู้บุกเบิกและริเริ่มเปิดการเรียนการสอนเกี่ยวกับวรรณกรรมบทละคอน ในรายวิชาพื้นฐานด้านมนุษยศาสตร์ ตั้งแต่ปี พ.ศ.2505 และได้เปิดสอนวิชาบทละคอนเชคสเปียร์ ตลอดจนวิชาบทละคอนสมัยใหม่ของตะวันตกเป็นส่วนหนึ่งของหลักสูตรปริญญาตรีสาขาวิชาภาษาและวรรณคดีอังกฤษ ตั้งแต่ปี พ.ศ.2509 เป็นต้นมา
ต่อมาในปี พ.ศ.2514 เริ่มมีการจัดการแสดงละคอนสมัยใหม่เรื่องแรกของมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ เรื่อง “อวสานเซลส์แมน” ซึ่งแปลจากบทละคอนเรื่อง “Death of a Salesman” ของ Arthur Miller ผลสำเร็จจากการ จัดแสดงละคอนเรื่องนี้ทำให้การละคอนสมัยใหม่เริ่มเป็นที่นิยมในสังคมไทย หลังจากนั้นได้มีการจัดแสดงละคอนเรื่อง “รถรางคันนั้นชื่อปรารถนา” (A Streetcar Named Desire) ในปี พ.ศ.2515 และ “วัยวุ่น” (Ah, Wilderness!) ในปี พ.ศ.2516 ตามลำดับ โดยทั้ง 3 เรื่องเป็นผลงานจากการสอนและกำกับการแสดงของ Dr. Gary Carkin จาก University of New Hampshire สหรัฐอเมริกา เป็นการวางรากฐานสำคัญให้กับคนรุ่นใหม่ ในการสร้างละตอนเวทีสมัยใหม่ที่มีความเอาจริงเอาจัง ตามมาตราฐานสากล
จนกระทั่งปี พ.ศ.2518 ได้มีการเปิดหลักสูตรวิชาโทการละคอน และในปี พ.ศ.2529 ได้เปิดหลักสูตรสาขาวิชาการละคอน ในคณะศิลปศาสตร์และได้ผลิตบัณฑิตซึ่งมีศักยภาพสอดคล้องกับการขยายตัวของวงการละคอน เวทีในสังคมไทย จำนวน 10 รุ่น ต่อมามหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ได้เสนอโครงการจัดตั้งคณะศิลปกรรมศาสตร์ โดยให้ยกฐานะสาขาวิชาการละคอน คณะศิลปศาสตร์ พร้อมทั้งสาขาวิชาทางด้านศิลปกรรมต่างๆขึ้นเป็นโครงการจัดตั้งคณะศิลปกรรมศาสตร์ โดยได้เปิดสอนหลักสูตรศิลปกรรมศาสตร์บัณฑิต สาขาวิชาการละคอน ในปี พ.ศ.2539 และได้รับการอนุมัติจากสภามหาวิทยาลัยให้จัดตั้งเป็นคณะศิลปกรรมศาสตร์ เมื่อวันที่ 26 พฤศจิกายน 2544
นอกจากพันธกิจหลักในการสอน และการวิจัยเพื่อพัฒนาองค์ความรู้ด้านการละคอนเพื่อบริการทางวิชาการแก่สังคมแล้ว สาขาวิชาการละคอนยังไม่หยุดที่จะสร้างสรรค์ผลงานละคอนเวทีออกสู่สายตาสาธารณชนอย่างต่อเนื่อง ในหลากหลายรูปแบบทั้งการแปลและการดัดแปลงบทละคอนจากต่างประเทศ ไปจนกระทั่งถึงการผลิตงานละคอนที่มีความแปลกใหม่ก้าวทันกระแสความเปลี่ยนแปลงของวงการละคอนทั่วโลก
สาขาวิชาการละคอน คณะศิลปกรรมศาสตร์ เน้นความเป็นเลิศด้านความคิดสร้างสรรค์และวิชาการที่สามารถเชื่อมโยงกับ สังคมร่วมสมัยและได้รับการยอมรับในวงกว้าง โดยมีจุดมุ่งหมายให้นักศึกษาเป็นผู้ใฝ่การเรียนรู้และพัฒนาตนเองไปตลอดชีวิต นักศึกษาจะได้ศึกษาเกี่ยวกับประวัติศาสตร์ วรรณกรรมและทฤษฎีการละคอนของตะวันตก ตะวันออกและของไทย การแสดง การกำกับการแสดง การเขียนบท ดนตรี นาฏศิลป์ และทฤษฎีศิลป์ การออกแบบเพื่อการแสดง (เทคโนโลยีด้านฉาก อุปกรณ์ประกอบฉาก แสง เสียง เครื่องแต่งกาย แต่งหน้า สื่อผสม) ตลอดจนได้ฝึกปฏิบัติตามความสนใจของนักศึกษาอย่างเข้มข้น นอกจากนี้นักศึกษายังมีโอกาสศึกษาการประยุกต์ใช้ศิลปะการละคอนในด้านต่างๆ เช่น การศึกษา การพัฒนาสังคม หรือการพัฒนามนุษย์ ตลอดจนการบริหารจัดการด้านละคอน (Theatre Management) เป็นต้น
การเรียนการสอนในสาขานี้ส่งเสริมการใช้ความคิดวิเคราะห์ การคิดสร้างสรรค์และการคิดโดยใช้วิจารณญาณ โดยเน้นที่กระบวนการแสดงออกซึ่งความคิดเหล่านี้ผ่านภาคปฏิบัติเป็นชิ้นงานต่าง ๆ และการฝึกฝนในผลงานละคอนเวทีระดับมืออาชีพที่เปิดให้สาธารณชนเข้าชมทั้งนี้นักศึกษาจะต้องทำการละคอนนิพนธ์ (thesis) ในชั้นปีสุดท้าย เพื่อเป็นการสังเคราะห์ความรู้และประสบการณ์ต่างๆที่ได้สะสมมา และเป็นการเตรียมความพร้อมที่จะประกอบอาชีพตามสายงานที่ถนัด
อาชีพที่สามารถประกอบได้หลังสำเร็จการศึกษา
- ผู้อำนวยการผลิต (Producer)
- ผู้อำนวยการบริหาร (Executive Director/Managing Director)
- ผู้กำกับศิลป์ (Artistic Director)
- ผู้กำกับการแสดง (Director)
- ผู้ช่วยผู้กำกับการแสดง (Assistant Director)
- ผู้เขียนบทละคอน (Playwright)
- นักออกแบบกิจกรรมในการใช้ละคอนประยุกต์ (Creative Designer/Facilitator for Applied Theatre)
- นักออกแบบฉากและเวทีสำหรับการแสดง (Set Designer)
- นักออกแบบเครื่องแต่งกายสำหรับการแสดง (Costume Designer)
- ศิลปินสร้างสรรค์งานแต่งหน้า (Make up Artsist)
- ผู้ออกแบบภาพลักษณ์ (Stylist)
- ผู้จัดการเวที (Stage Manager)
- ผู้จัดการงานอีเว้นท์ (Event Organizer)
- นักแสดง (Actor)
- ผู้ฝึกหัดนักแสดง (Acting Coach)
- ครู/อาจารย์/ผู้สอนด้านการละคอน (Teacher/Performance Instructor)
ผลงานละคอนของสาขาวิชาการละคอน
เริ่มต้นด้วยผลงานการกำกับการแสดง โดย Dr. Gary Carkin จาก University of New Hampshire, USA, 3 เรื่องติดกัน เป็นการบุกเบิกการแสดงละครเวทีแบบสมัยใหม่ในประเทศไทยที่สำคัญอีกหนึ่งก้าว
| ปี 2514 |
|
| ปี 2515 |
|
| ปี 2516 |
|
|
ตั้งแต่ปี 2516-2539 ผลงานกำกับการแสดงโดย ศาสตราจารย์ ดร.มัทนี รัตนิน เกือบทั้งหมด |
|
| ปี 2519 |
|
| ปี 2522 |
|
| ปี 2523 |
|
| ปี 2524 |
|
| ปี 2525 |
|
| ปี 2526 |
|
| ปี 2527 |
|
| ปี 2528 |
|
| ปี 2529 |
|
| ปี 2531 |
|
| ปี 2532 |
|
| ปี 2533 |
|
| ปี 2534 |
|
| ปี 2535 |
|
| ปี 2536 |
|
| ปี 2537 |
|
| ปี 2538 |
|
| ปี 2539 |
|
|
หลังจากที่ ศ.ดร. มัทนี รัตนิน เกษียณราชการแล้ว นับตั้งแต่ปี 2544 สาขาการละคอนมีผลงานดังต่อไปนี้ |
|
| ปี 2544 |
|
| ปี 2547 |
|
| ปี 2550 |
|
| ปี 2553 |
|
| ปี 2555 |
|
| ปี 2556 |
|
| ปี 2557 |
|
| ปี 2558 |
|
| ปี 2560 |
|
| ปี 2562 |
|
| ปี 2563 |
|
| ปี 2566 |
|
| ปี 2567 |
|
| ปี 2568 |
|





